Yeme davranış bozuklukları
  Üye Olmak Istiyorum! | Şifremi Unuttum!Login:   Şifre:  
:: Ana sayfa » Fark etmeden diyet » Yeme davranış bozuklukları ::

Yeme davranış bozuklukları

Yeme davranış bozuklukları

Genç kızların kültür değişimine bağlı olarak sağlıksız vücut ağırlığına ulaşma istemleri duyusal faktörlerin yanında ciddi hastalık tetikleyicisidir. Günümüzde bireyler sağlıksız diyet yapma sonucunda ciddi hastalıklara yakalanmakta tedavisi olmayan sorunlarla karşılaşmaktadır.

Araştırmalar ergenlik çağındaki sağlıklı erkeklerin 1/3’ünün, kızların ½’sinin kendilerine şişman buldukları belirlenmiştir. Bu nedenle ergenler kilo vermek hatta kilo almamak için büyük gayret gösterirler. Diyet yapma konusunda katı ve seçici davranırlar ve daha hızlı kilo vermek için çok kısıtlı enerji içeren sağlıkla bağdaşmayan diyetlerle başarıya ulaştıkları için  çoğu tehlikeli sonuçlarla karşılaşırlar.

Tehlikeli sonuçların en belirgini yeme davranış bozukluğu ile seyreder. Aneroksia nervoza (açlık hastalığı), binge feeding (çılgınca yemek yeme) veya bulumia nervoza denilen psikolojik yeme davranış bozukluğu en sık görülenidir. Bu hastalıkların temel sorunu algılamada olan önemli eksikliktir

Tedavinin yetersizliği yada gecikmesi halinde, yeme bozuklukları ağır beslenme bozukluklarına neden olur. Unutulmaması gereken en önemli nokta bu davranış bozukluklarında İŞTAH KAYBI KESİNLİKLE yoktur.

Aneroksiyalar, besin alımına, kiloya ve zayıflığa aşırı takıntılı olan bu kişiler, çok kilo kaybetmiş olsalar dahi yemek yemeği ve aç olduklarını red ederler. Çok düşük kalorili besinleri tercih ederler. Aile içinde zamanla kilo kaybettiği hissedilir. Bunu hissettirmemek için kişi yediği yemekleri saklar, dışarı atar, kalın giysiler giyer. Hatta sık sık yemek yapar ve çevresindekilere yedirir.

Bilumiyalar, kişi aşırı miktarda besin tüketir ve ardından çıkararak kendini mutlu ettiğini zanneder. Çoğunlukla yüksek kalorili besin tercih ederler. Kusma, diüretik veya laksatif ilaçlar kullanırlar. Bilumiyanın sonuçları çok önemlidir. Sıvı kaybı, organ hasarı, kusmaya bağlı iç kanama ve diş çürükleri en önemli sorunlarıdır. Hatta daha önemlisi bazı durumlarda ölümle sonuçlanabilir.

Yemek bozukluğu ne zaman başlar?

Yemek bozukluğu ne zaman başlar?

Çoğu vakada bir kilo verme diyetiyle başlar ancak bir nedene bağlı ciddi olayın öncesinde veya sonrasında kendini sinsice gösterir. Ama birçok araştırmada kesin bir kanıt bulunamamıştır. Bugün bilinen beslenmenin ötesinde bir sorun olduğudur.

Kimler riskli?

Kadınların % 95’i bu hastalıklara daha yatkındır. Her 250 genç kızdan birinde aneroksiya belirtileri görülmektedir. Kilo kontrolü sağlanması gereken sporcular bunlara en iyi örnekler jimnastikçiler, dansçılar, balerinler vb… Çok nadir erkeklerde, 8-10 yaş grubu çocuklarda görülebilmektedir.
Hastalık kendini belli eder!

Hastalık kendini belli eder!

Aneroksiya Nervozalı kişiler:

  1. Aç olduklarını inkar ederler.
  2. Yemeği reddeder, aç olduklarını inkar ederler. Örneğin 1 tabak içerisine 1 adet nohut tanesini koyar çatal ve bıçakla ikiye bölüp tüketir ve doyduğunu söyler.
  3. Kısa sürede yemek yememeye bağlı çok kilo verirler.
  4. Güvensiz, huysuz, depresif ve hiperaktif olurlar.
  5. Besinlerin enerji değerleri, şişmanlıkla ilgili konuları ezbere bilirler.
  6. Zayıflarlar ancak hala kendilerini şişman görürler.
  7. Çok ağır egzersiz yaparlar. Örneğin o sağlıksız vücutlarına rağmen sürekli yürür, evde sandalye yüzü görmezler.
  8. Kabızlık baş düşmanlarıdır, adet döneminden kesilirler.
  9. Karşı cinse karşı çoğunda ilgisizlik vardır.
  10. Kollarda ve yüzde ince tüyler oluşur.
  11. Kusma tipik belirtisidir. Ancak birlikte yaşayan aileye kustuğunu belli etmemek için elinden gelen her şeyi yaparlar. Siz kustuklarını ancak klozetin iç kapaklarına sıçrayan taneciklerden ve kesif kokudan anlarsınız. 

Bilumiya Nervozalı kişiler:

  1. Gizli yemek yiyicilerdir.
  2. Yemekten sonra banyo, tuvalete giderek yemekten kaybolurlar.
  3. Bazen çok kilolu bazen de zayıf olurlar. Çok sık kiloları değişir.
  4. Yemek yedikten sonra mahcup olup depresyona girerler.
  5. Paratroid bezleri şişkin olur. Kulak altında bulunan bezlerdir.
  6. Alkol ve ilaç çoğunlukla kullanırlar.
  7. Kusma ile oluşan asit diş minelerine zarar verir.
  8. Düzensiz adet dönemi yaşarlar.
Ne yapmalı, bu soruna nasıl yaklaşmalı?

Ne yapmalı, bu soruna nasıl yaklaşmalı?

Eğer bu tip beslenme bozukluğunu hissediyorsanız hiç beklemeyin. Tıbbi, psikolojik ve besleneme konsültasyonu içeren kombine tedavi için ailecek sağlık kuruluşuna başvurun. Tedavi için dirence, uzun soluklu bir tedavi sürecine, eğer geç kalınmışsa oluşmuş zararları öğrenmeye hazır olun. Tedavi birkaç aydan birkaç yıla kadar sürebilir. Yeme bozukluklarının belirtileri ve davranış şekli kolayca geçmez. Ancak doğru ekip ve iyi bir yardımla iyileşme şansı yakalayabilirler.

Bunun gibi olumsuz vücut imajı şüphesinde bulunan ergen bireylerin mutlaka beslenme uzmanına gidip kilolarının sağlıklı hedefler içerisinde olup olmadığı hakkında bilgi alması, eğer kilo fazlalığı varsa büyüme ve gelişme faktörlerini engellemeyecek şekilde sağlıklı beslenme reçetesi ile güvenli kilo verime başlamaları yemek yeme bozukluklarının görülmesini engeller. Bunun için sağlıklı beslenme ilkelerinden kesinlikle taviz verilmemesi gerekmektedir.

Hayatın hangi evresinde olursanız olun (çocuk, ergen, yetişkin) 40’dan fazla besin öğesine ihtiyacınız vardır. Bunlar; karbonhidrat, protein, yağ, vitamin ve minerallerdir. Bu besin öğeleri vücudun normal devamlılığı için gereklidir. Ancak 40’dan fazla besin öğesini tek bir besinle sağlayabilmemiz imkansız olmaktadır. Bu nedenle belirli miktar ve çeşitte beslenmemiz gerekmektedir.
Kilo fazlalığı olan ergen bireylerin kilo kaybı için oluşturulan beslenme planında bireye yeterli enerji, protein, karbonhidrat, yağ, posa (lif), vitamin ve mineral verilmelidir. En önemlisi bu kompanentlerin SADECE DOĞAL BESİNDEN SAĞLANMASI önerilmektedir.

Amerikan Diyetisyenler Birliği, sağlıklı bireyler için güvenilir besin ögesi alımı için sağlıklı beslenme piramidi geliştirmiş ve hangi besin grubundan günde ne kadar yenilmesi gerektiğini bilimsel çalışmalar göz önüne alınarak geliştirmiştir. Bu piramitte de görüldüğü gibi en fazla tahıl grubu (ekmek, pilav, bulgur, pirinç, makarna, erişte, kuskus, krakerler) tüketilmesi gerektiğini belirtmiştir. Bunun nedeninin, karbonhidratların en kolay enerji ve posa (lif) kaynağı olduğunu bildirmesidir.

Kilo verirken dikkat edilmesi gereken en önemli nokta SAĞLIKLI BESLENME ilkelerini ve A, C, E vitaminlerinden zengin besinleri bilmektir.
A VİTAMİNİ (β-karoten): Bu vitamin balık karaciğeri, karaciğer, yumurta sarısı, tam yağlı süt ürünleri, sarı-turuncu-yeşil yapraklı sebze ve meyvelerde bulunmaktadır. Yağda eriyen vitamin olduğu için margarin ve tereyağı içine konulması gıda tüzüğünce zorunlu tutulmaktadır. Pişirme ile sebzelerdeki β-karoten kaybı %5-28 kadardır.

Karanlık, serin yerlerde ve metallerden uzak olarak besinleri saklarsak A vitaminini kaybetmemekteyiz.

Günlük A vitamini ihtiyacı ergen erkeklerde 900 μg RE, ergen kızlarda 700 μg RE’dir.

Besin adı Miktar(g) A VİTAMİNİ MİKTARI (mg)
Yeşil sivri biber 3 adet 30
Kara lahana 1 kase 95
Karnıbahar 1 kase 80
Ispanak 1kase 75
Çilek ½ kase 70
Portakal 1 orta boy 75
Limon 1 orta boy 50
Lahana 1 kase 65
Greyfurt 1 orta boy 80
Mandalina 2 adet 25
Domates 1 orta boy 30
Kuşburnu 1 kase 450
Guava 1 adet 165
Kırmızı biber ½ orta boy 95
Portakal suyu 1 su bardağı 75
Brokoli ½ kase 60

Ergen erkek ve kız günde ½ adet havuç yerse günlük A vitaminini fazlasıyla karşılamaktadır.

C VİTAMİNİ; sebze ve meyvelerde bulunur. Günlük gereksinimi ergen erkek 75 mg/gün, ergen kızda 65 mg/gün ‘dür

Besin adı Miktar(g) C VİTAMİNİ MİKTARI (mg)
Yeşil sivri biber 3 adet 30
Kara lahana 1 kase 95
Karnıbahar 1 kase 80
Ispanak 1kase 75
Çilek ½ kase 70
Portakal 1 orta boy 75
Limon 1 orta boy 50
Lahana 1 kase 65
Greyfurt 1 orta boy 80
Mandalina 2 adet 25
Domates 1 orta boy 30
Kuşburnu 1 kase 450


Ergen erkek veya kız 1 su bardağı portakal suyu içerse C vitamini gereksinimini fazlasıyla karşılamaktadır.

E VİTAMİNİ

en zengin kaynakları yeşil yapraklı sebzeler, bitkisel yağlar (yağların zararlı fonksiyonlarını önlemek amacı ile antioksidan madde olarak E vitamini eklemek gıda maddeleri tüzüğünce zorunludur), fındık, ceviz, kuru baklagillerdir. Günlük E vitamini gereksinimi ergen erkekte ve kızda 15 mg/gündür.

Besin adı Miktar(g) E VİTAMİNİ (a-tokoferol eşdeğeri)
Soya yağı 1 tatlı kaşığı 13
Diğer bitkisel yağlar 1 tatlı kaşığı 10
Margarin 1 tatlı kaşığı 5
Fındık 100 gr 30
Kurubaklagiller 1 kase 8
Yeşil yapraklı sebze ½ kase 1,5


Günlük kullandığımız yemeklerdeki yağlar E vitamini gereksinmemizi karşılamaktadır.

Amerikan Diyetisyenler Birliği yeterli ve dengeli beslenen, bütün besin gruplarını birlikte tüketen bireylerin ekstradan vitamin preperatı kullanmalarını önermemektedir.

  Beslenme | Diyet | Yeme davranış bozukluğu